Lesmateriaal nieuwe examenprogramma’s

De TU Delft heeft deze zomer (2015) enkele lessen ontwikkeld voor middelbare scholen ter ondersteuning van docenten natuurkunde, wiskunde, scheikunde, en informatica die zoeken naar een invulling van de nieuwe examenprogramma’s. De lessen springen in op actuele onderwerpen en kennen een rijke context. Leerlingen gaan veelal zelf met de leerstof aan de slag. Het gaat om lesbrieven voor 1 of 2 lessen. De lessen zijn geschikt voor met name de bovenbouw vwo (met name 4 en 5 vwo). Wij zijn op zoek naar docenten die dit materiaal willen testen. Alle lessen zijn voorzien van leerlingmateriaal en een volledige docentenhandleiding. Wilt u de lessen ontvangen en testen? Laat het ons weten en neem contact met ons op via info@regionaalsteunpuntzuidholland.nl. De onderwerpen zijn:

  • Escaping Alcatraz
  • Aardbevingen
  • Big Data
  • Biobeton rocks
  • Wolken

 

Escaping Alcatraz

alcatraz
  • Vak: wiskunde B
  • Onderdeel: modelleren
  • Omvang: 80 minuten

De les is gebaseerd op de toepassing van een stromingsmodel op de ontsnapping uit Alcatraz in 1962. Het bestaat uit 1 groot verhaal/spel, waarbij de leerlingen zelf hun ontsnapping plannen en uitvoeren. De leerlingen passen verschillende wiskunde toe in praktische problemen waar ze voor komen te staan. Aan het eind van de les wordt verwezen naar het toepassen van wiskunde in modellen. Daarna wordt een video getoond over hoe stromingsmodel toegepast is op het nabootsen van de ontsnapping. Het doel van deze lesmodule is het toepassen van wiskunde in de praktijk, waarbij leerlingen geënthousiasmeerd worden voor de wiskunde.

 

Aardbevingen

aardbevingen
  • Vak: natuurkunde, aardrijkskunde
  • Onderdeel: Subdomein G2 Geofysica (natuurkunde)
  • Omvang: 100 minuten

Ieder jaar vinden er veel aardbevingen plaats. Een voorbeeld is de aardbeving in Nepal in 2015. Deze was 8,1 op de schaal van Richter. Maar wat betekent dit nu eigenlijk? En hoe weten we waar de aardbeving precies begonnen is? Aan de hand van deze module worden de antwoorden op deze vragen duidelijk. Het lespakket bevat twee presentaties met demonstraties, deze docenten handleiding, werkblad met bijbehorend antwoordmodel en een instructieblad voor het maken van een doe-het-zelf seismograaf.

 

Big Data

bigdata
  • Vak: wiskunde en informatica
  • Onderdeel: grote datasets / big data
  • Omvang: 90 minuten

De module bestaat uit een theoretisch gedeelte, waarin het fenomeen ‘Big Data’ wordt uitgelegd en de wiskundige onderwerpen worden herhaald om het geheugen op te frissen, en een praktisch deel waarbij de leerlingen zelf aan de slag gaan met een data set. Dit zal geen grote dataset zijn zoals deze in de praktijk gebruikt wordt, maar een dataset die door de leerlingen zelf wordt gegenereerd door het invullen van een enquete. Het leuke van deze dataset is dat ieder klas die de lesmodule doet, wordt toegevoegd aan de dataset. Zo wordt er een grote hoeveelheid data gegenereerd in de loop van de tijd! De doelen van deze lesmodule zijn:
1. de leerlingen een beter begrip te geven van de concepten van kansrekening en statistiek en dit toe te passen op échte data met behulp van MS Excel. (Dit soort berekeningen en vaardigheden kunnen van pas komen tijdens bijvoorbeeld het profielwerkstuk, praktische opdrachten voor wiskunde of in een latere studie.)

2. de leerlingen meer begrip over ‘Big Data’ leren: waar komen we dit tegen, waarop dit wordt toegepast, en welke conclusies hieruit kunnen worden getrokken.

 

Biobeton rocks

biobeton
  • Vak: scheikunde
  • Onderdeel: Nieuwe materialen
  • Omvang: 70 minuten

BIO-Beton is een nieuw soort beton met bacteriën die de scheuren die door druk en corrosie in het beton ontstaan, kunnen repareren. Aan de hand van een verhaal en puzzel zien leerlingen wat de problemen zijn met normaal beton, hoe BIO-Beton deze problemen kan oplossen en hoe BIO-Beton werkt. De geplande les(sen) zijn opgebouwd in verhaal vorm, waarbij de docent Burgemeester is van een fictieve stad. De leerlingen beantwoorden vragen, afwisselend in groepjes van circa 4 leerlingen. Discussies worden ook in groepsverband gehouden. Bij een aantal vragen moet één letter van het antwoord in een puzzel worden ingevuld. Om te voorkomen dat er verschillende antwoorden worden ingevuld, zijn het aantal karakters van het antwoord, op het antwoordenformulier gegeven.

 

Wolken

wolken
  • Vak: natuurkunde, aardrijkskunde
  • Onderdeel: Subdomein G2 Geofysica  en Subdomein E1 Eigenschappen van stoffen en materialen (natuurkunde)
  • Omvang: 100 minuten

Leerlingen kennen wolken uit hun dagelijks leven, maar snappen ze waarom het soms gaat regenen? Wat is mist? En hoe kan een soort van wolk achter een vliegtuig ontstaan? Aan de hand van deze module worden de antwoorden op deze vragen duidelijk. De leerdoelen zijn:

  • De leerling kan aan het einde van de module minimaal 4 verschillende typen wolken noemen en de verschillen tussen deze vier aangeven.
  • De leerling kan uitleggen waarom er een wolk in een petflesje ontstaat als er in geknepen wordt aan de hand van de gaswet.
  • De leerling snapt op wat voor manier de gaswet in zijn of haar dagelijks leven voorkomt.
  • Bovenal moet dit onderwerp leerlingen (nog) enthousiaster maken voor natuurkunde!